وقتی بحث بلاکچین و ارزهای دیجیتال مطرح میشود، خیلیها بیتکوین را اولین رمز ارز بزرگ میدانند. اما بعد از بیتکوین، دو پلتفرم پیشرو دیگر بیش از همه توجه کاربران، توسعهدهندگان و سرمایهگذاران را به خود جلب کردهاند: اتریوم و سولانا
اتریوم از سال ۲۰۱۵ تا امروز، با معرفی قراردادهای هوشمند و ایجاد زیرساخت DeFi ، NFT و اپلیکیشنهای غیرمتمرکز، عملاً مسیر بلاکچین را تغییر داده است.
از طرفی، سولانا که در سال ۲۰۲۰ پا به میدان گذاشت، با شعار «سرعت و مقیاسپذیری بیرقیب» توانست توجهها را به خود جلب کند.
در این مقاله در وبسایت رادین کریپتو، با مقایسه اتریوم و سولانا، به تمام زوایای این دو شبکه میپردازیم و تفاوت اتریوم و سولانا را به زبان ساده و دقیق بررسی میکنیم.
مقایسه سازو کار اتریوم و سولانا
برای درک بهتر تفاوت اتریوم و سولانا باید از معماری پایه شروع کنیم.
اتریوم در ابتدا بر پایه الگوریتم اثبات کار (PoW) ساخته شد، مشابه بیتکوین، که امنیت بالایی داشت اما مصرف انرژی بسیار زیاد و سرعت پایینتری را تحمیل میکرد.
در سپتامبر ۲۰۲۲، با آپدیت بزرگ The Merge ، این شبکه به الگوریتم اثبات سهام (PoS) مهاجرت کرد.
این تغییر باعث شد مصرف انرژی بیش از ۹۹٪ کاهش پیدا کند و مسیر برای ارتقاءهای بعدی مثل Dencun و Pectra باز شود.
سولانا اما از ابتدا با ترکیب دو الگوریتم وارد شد Proof of History (PoH) که با زمانبندی داخلی تراکنشها، ترتیب آنها را سریعتر مشخص میکند و Proof of Stake (PoS) برای تأمین امنیت و اجماع نهایی این ترکیب باعث شده سولانا از نظر تئوری بتواند هزاران تراکنش را در یک ثانیه پردازش کند.
مطالعه بیشتر و بررسی دقیق و مفصل سولانا(Solana)

تفاوت اتریوم و سولانا در سرعت تراکنش و توان عملیاتی (TPS)
سرعت یکی از اولین معیارهایی است که کاربران و توسعهدهندگان هنگام انتخاب بلاکچین به آن توجه میکنند.
اتریوم بهطور میانگین حدود ۱۵ تا ۳۰ تراکنش در ثانیه (TPS) پردازش میکند. البته ارتقاءهای جدید و استفاده از راهکارهای لایه دوم (Layer 2) باعث افزایش ظرفیت کلی شبکه شده است.
سولانا بهطور متوسط بالای ۱٬۰۰۰ TPS را پردازش میکند و در شرایط خاص، ظرفیت تئوری آن حتی به ۶۵٬۰۰۰ TPS هم میرسد.
این تفاوت چشمگیر باعث شده سولانا برای اپلیکیشنهایی که نیاز به حجم تراکنش بالا دارند (مثل بازیهای بلاکچینی یا صرافیهای پرحجم) جذابتر باشد.
هزینهها (Gas Fees) و تأثیر آن در تفاوت اتریوم و سولانا
کارمزد تراکنش، یکی از نقاط بحثبرانگیز در مقایسه اتریوم و سولانا است.
اتریوم، به دلیل ازدحام شبکه، گاهی کارمزدهایی چند دلاری یا حتی بیشتر را تجربه میکند.
هرچند استفاده از لایههای دوم مثل Arbitrum و Optimism هزینه را کاهش داده، اما در لایه اصلی (Layer 1) هنوز هم گسفی بالا دیده میشود.
در سولانا کارمزدها بسیار پایین تر است. معمولاً کمتر از ۰.۰۲ دلار. این هزینه کم باعث میشود توسعهدهندگان پروژههایی با تراکنشهای پرتکرار (مثل مینیپرداختها یا بازیها) بیشتر به سولانا جذب شوند.

اکوسیستم و جامعه توسعهدهندگان
اتریوم قدیمیتر است و طبیعتاً اکوسیستم بالغتری دارد. پروژههای بزرگی مانند Uniswap ، Aave، OpenSea، MakerDAO و صدها اپلیکیشن دیگر روی آن ساخته شدهاند. بازار NFT تقریباً با نام اتریوم گره خورده است.
سولانا جوانتر اما پرانرژی است. پروژههایی مثل Serum، Magic Eden و StepN نمونههایی از اکوسیستم رو به رشد آن هستند. سولانا همچنین با تلفن هوشمند اختصاصی Solana Saga و کلاینت جدید Firedancer به دنبال افزایش نفوذ خود است.
تمرکززدایی و امنیت
اتریوم با هزاران اعتبارسنج فعال، تمرکززدایی گستردهای دارد. امنیت آن به واسطه جامعه توسعهدهندگان و تجربه طولانیمدت بسیار بالاست.
سولانا، با وجود سرعت و نوآوری، چندین بار در سالهای گذشته دچار قطعی شبکه شده است.
همچنین به دلیل تعداد کمتر نودهای اعتبارسنج، برخی آن را کمتر غیرمتمرکز میدانند. با این حال، تیم سولانا روی بهبود زیرساخت کار میکند.
بهروزرسانیهای اخیر و مسیر آینده
اتریوم پس از Merge، با آپدیتهای Pectra و Dencun به بهینهسازی هزینهها و افزایش مقیاسپذیری ادامه داده است.
برنامههای آتی شامل بهبود شاردینگ و گسترش ارتباط لایههای دوم با لایه اصلی است.
سولانا با معرفی Firedancer کلاینت جدید نوشته شده توسط Jump Crypto به دنبال افزایش پایداری و سرعت است. همچنین با همکاریهای تجاری با شرکتهای بزرگ و بانکها، در پی پذیرش گستردهتر است.
جدول مقایسه سریع مقایسه اتریوم و سولانا
| معیار | اتریوم | سولانا |
|---|---|---|
| سال راهاندازی | ۲۰۱۵ | ۲۰۲۰ |
| مکانیزم اجماع | PoS | PoH + PoS |
| سرعت (TPS) | ۱۵–۳۰ (میانگین) | بالای ۱٬۰۰۰ (تئوری: ۶۵٬۰۰۰) |
| هزینه تراکنش | بالا در لایه اصلی | بسیار پایین (~۰.۰۲ دلار) |
| تمرکززدایی | بسیار بالا | کمتر نسبت به اتریوم |
| اکوسیستم | بالغ و گسترده | در حال رشد سریع |
به طور خلاصه در مقایسه اتریوم و سولانا به موارد زیر دقت کنید:
اتریوم انتخابی مطمئن برای پروژههایی است که به امنیت بالا، اکوسیستم کامل و جامعه توسعهدهنده گسترده نیاز دارند.
سولانا انتخابی مناسب برای پروژههایی است که سرعت، هزینه کم و تجربه کاربری روان اهمیت بالایی دارد.
در نهایت انتخاب بین آنها بستگی به اولویتهای پروژه، بودجه و جامعه هدف دارد.
اگر قصد دارید وارد دنیا ترید شوید یا به صورت حرفه ای بدون سرمایه یا با سرمایه از ترید کسب درآمد کنید آموزش ترید قهرمان 2 و دوره Game cash را مشاهده کنید.
در دوره اموزش رایگان ترید در وبسایت رادین شما با انواع ارز های دیجیتال آشنا می شوید.